آنالیز راه رفتن (Gait Analysis) در پودولوژی
چگونه الگوی حرکت باعث ایجاد زخم پای دیابتی میشود؟
وقتی مشکل زخم از «راه رفتن» شروع میشود، نه از پوست
مقدمه | چرا بعضی زخمها «بیدلیل» ایجاد میشوند؟
بسیاری از بیماران دیابتی میگویند:
«نه کفشم بد بود، نه پام ضربه خورد… ولی زخم شد!»
واقعیت این است که در بسیاری از موارد، عامل اصلی زخم:
❌ یک بریدگی ناگهانی نیست
❌ یک اتفاق تصادفی نیست
بلکه الگوی نادرست راه رفتن و فشارهای تکرارشوندهای است که ماهها یا سالها به پا وارد شدهاند.
اینجاست که آنالیز راه رفتن (Gait Analysis) بهعنوان یکی از ابزارهای کلیدی پودولوژی مدرن وارد میشود.
آنالیز راه رفتن (Gait Analysis) چیست؟
آنالیز راه رفتن فرآیندی تخصصی است که در آن:
-
نحوه ایستادن
-
الگوی قدم برداشتن
-
توزیع وزن
-
نقاط پرفشار کف پا
بهصورت علمی بررسی میشود.
در پودولوژی، Gait Analysis کمک میکند بفهمیم:
پا «چطور حرکت میکند» و این حرکت چه آسیبی به بافتها میزند.
چرا آنالیز راه رفتن در بیماران دیابتی اهمیت دوچندان دارد؟
در دیابت:
-
حس درد کاهش مییابد
-
هشدارهای طبیعی بدن خاموش میشوند
-
فشارهای غیرطبیعی احساس نمیشوند
بنابراین بیمار ممکن است سالها با الگوی اشتباه راه برود، بدون اینکه متوجه تخریب تدریجی پوست و بافت نرم شود.
رابطه بیومکانیک پا و زخم دیابتی
هر بار راه رفتن:
-
نیرویی چند برابر وزن بدن به کف پا وارد میکند
-
اگر این نیرو درست توزیع نشود، به نقاط خاصی متمرکز میشود
نتیجه؟
-
پینههای موضعی
-
ترکهای پوستی
-
التهاب بافت
-
و در نهایت زخم پای دیابتی
چه اختلالاتی در Gait باعث افزایش خطر زخم میشوند؟
-
افزایش فشار روی سر متاتارسها
-
چرخش غیرطبیعی پا
-
کوتاهی تاندون آشیل
-
تغییر محور مچ پا
-
ضعف عضلات کف پا
این موارد با چشم غیرمسلح اغلب دیده نمیشوند، اما در آنالیز پودولوژیک مشخص میشوند.
آنالیز راه رفتن در پودولوژی شامل چه مراحلی است؟
1️⃣ ارزیابی ایستایی
-
بررسی توزیع وزن در حالت ایستاده
-
بررسی قوس پا
-
شناسایی عدم تقارنها
2️⃣ ارزیابی دینامیک (حین حرکت)
-
مشاهده الگوی قدم برداشتن
-
زمان تماس هر بخش پا با زمین
-
بررسی فشارهای تکرارشونده
3️⃣ تحلیل ارتباط فشار و پوست
ارتباط مستقیم بین:
-
نقاط پرفشار
-
محل پینه
-
محل زخمهای بالقوه
تفاوت آنالیز راه رفتن پودولوژیک با معاینه معمولی
| معاینه معمولی | آنالیز راه رفتن |
|---|---|
| تمرکز روی زخم | تمرکز روی علت |
| بررسی ظاهری | تحلیل عملکردی |
| واکنشی | پیشگیرانه |
| کوتاهمدت | برنامهمحور |
چرا بدون زخم هم باید Gait Analysis انجام شود؟
یکی از بزرگترین اشتباهات این است که تصور شود:
«وقتی زخم ندارم، نیازی به بررسی نیست»
در حالی که:
-
زخم مرحله آخر آسیب است
-
تغییر الگوی راه رفتن خیلی زودتر شروع میشود
پودولوژی پیشگیرانه دقیقاً قبل از این مرحله مداخله میکند.
نقش آنالیز راه رفتن در انتخاب کفش و کفی
یکی از کاربردهای مهم Gait Analysis:
-
طراحی یا انتخاب کفی مناسب
-
اصلاح فشارهای موضعی
-
جلوگیری از فشار نقطهای
کفی بدون آنالیز راه رفتن، اغلب نسخه عمومی و غیردقیق است.
آنالیز راه رفتن و کاهش عود زخم
در بیماران با سابقه زخم:
-
ترمیم پوست بدون اصلاح فشار = شکست درمان
-
بسیاری از عودها به دلیل باقی ماندن الگوی غلط راه رفتن است
به همین دلیل، در کلینیکهای پیشرفته:
✔ Gait Analysis بخشی از پروتکل درمان است.
جایگاه Gait Analysis در پودولوژی مدرن
در رویکردهای جدید:
-
پودولوژی فقط «رسیدگی به ناخن و پینه» نیست
-
تحلیل حرکت و بیومکانیک، هسته اصلی درمان است
این یعنی عبور از درمان سطحی به درمان ریشهای.
آنالیز راه رفتن در کلینیک ارمغان کرج
با اضافه شدن خدمات پودولوژی در کلینیک ارمغان:
-
الگوی راه رفتن بیماران بهصورت تخصصی بررسی میشود
-
فشارهای پنهان شناسایی میشوند
-
برنامه پیشگیرانه شخصیسازی میگردد
این رویکرد، احتمال زخم و عود را بهطور معنادار کاهش میدهد.
چه بیمارانی بیشترین سود را از Gait Analysis میبرند؟
-
بیماران دیابتی بدون زخم
-
افراد با پینه و میخچه مکرر
-
بیماران با سابقه زخم پای دیابتی
-
سالمندان
-
افرادی با درد یا تغییر شکل پا
جمعبندی نهایی
بسیاری از زخمهای دیابتی از پوست شروع نمیشوند؛
از راه رفتن اشتباه شروع میشوند.
آنالیز راه رفتن در پودولوژی:
🦶 علت را شناسایی میکند
🛑 قبل از زخم مداخله میکند
❤️ درمان را پایدار میکند
اگر دیابت دارید یا سابقه زخم پا داشتهاید،
بررسی الگوی راه رفتن میتواند تفاوت بین «پیشگیری» و «درمان طولانی» باشد.
پودولوژی، درمان را از ریشه شروع میکند.
پاسخ دهید